Descargar el texto en archivo .pdf

AINARA LASUEN ELORZ

1.- El tacto fortalece el vínculo.

El masaje infantil es una técnica muy eficaz para fortalecer el vínculo afectivo con los niños con necesidades educativas especiales. Los niños con dificultades visuales, auditivas o de desarrollo no pueden responder como los otros niños a los estímulos de sus padres y sus cuidadores. Lo que hace que los adultos que cuidan tengan que buscar otras formas de comunicación y entendimiento del niño con dificultad para comunicarse.

El tacto es un componente vital para el desarrollo de la persona. Una persona puede vivir con la falta de alguno de los demás sentidos, es decir; una persona puede vivir si es ciega, sorda o si le falta el sentido del gusto o el olfato, pero no puede vivir de sin las funciones de la piel. En el masaje infantil se trabaja con el contacto con la piel, por lo que es muy beneficioso para niños con dificultades en otras funciones de la comunicación y vinculación humanas.

El masaje infantil beneficia a los niños con necesidades educativas especiales de la siguiente manera:

1.- Beneficia al metabolismo del niño, porque el masaje incrementa la circulación de la sangre, y así los capilares se abren aumentando el aporte de oxígeno y nutrientes. Los niños con parálisis cerebral tienen una circulación muy pobre, por lo que el masaje es muy beneficioso para estos niños en este sentido.

2.- Los masajes en algunas zonas del cuerpo benefician a otros órganos o tejidos relacionados. Los masajes en el abdomen ayudan a aliviar el estreñimiento. Los masajes en la parte baja exterior del diafragma ayudan a respirar mejor. A los niños con parálisis cerebral que tienen una respiración muy superficial les ayuda mucho este tipo de masaje.

3.- A nivel psicológico el masaje tiene numerosos beneficios. El masaje es relajante, por lo que facilita el bienestar del niño y el paso de la vigilia al sueño. Otras veces el masaje aumenta el tono muscular. Estos dos resultados dependen de la presión que se ejerce en el masaje más que del movimiento en sí; en los niños que acuden al fisioterapeuta para estimular o inhibir el tono muscular es conveniente consultar al profesional sobre la presión idónea para conseguir el resultado deseado. Además, el masaje ayuda a fortalecer la comunicación y el vínculo entre el niño y el cuidador.

2.- NIÑOS CON PARÁLISIS CEREBRAL

2.1 HIPERTONÍA e HIPOTONÍA.

Los niños con parálisis cerebral presentan defectos en la percepción sensorial, e incluso falta de equilibrio. Pueden presentarse dificultades en la elaboración de movimientos voluntarios, lo que tiene como consecuencia la afectación del habla, el control de las manos y puede producirse hipotonía (falta de tono muscular) o hipertonía (exceso de tono muscular).

En los niños con parálisis cerebral el fisioterapeuta suele utilizar ejercicios y masajes para inhibir o facilitar el tono muscular. Las técnicas de inhibición consisten en relajar y reducir el tono muscular y las técnicas de facilitación aumentan el tono muscular.

La técnica de masaje presentada en este curso sirve para estos niños y pueden ser modificados para inhibir o facilitar el tono muscular el niño. Si queremos inhibir y relajar el tono muscular, los movimientos serán más largos, lentos, completos y utilizaremos los toques de relajación, sosteniendo la zona del cuerpo con nuestras manos y transmitiendo calor y seguridad. Para aumentar el tono muscular los movimientos serán más vigorosos, utilizaremos más los movimientos de sacudir suavemente esa parte y lo acompañaremos de más palabras y cantos o juegos.

2.2 MOVIMIENTOS DEL MASAJE

En los niños con parálisis cerebral podemos realizar el masaje en el mismo orden que hemos explicado en el capítulo anterior pero con estos cambios:

1.- El masaje en las plantas de los pies: puede causar la extensión y rigidez de la pierna.

2.- Abdomen: los pulgares hacia los lados ayudan a estimular la respiración diafragmática.

3.- La posición de mantener las rodillas contra el abdomen sólo 5 segundos. Si se mantiene mucho tiempo puede inhibir la respiración.

4.- Estos niños suelen rechazar los masajes en los hombros. Por eso es interesante empezar por la mariposa y respetar el ritmo.

5.- Los movimientos en los labios ayudan a mejorar la deglución, importante para los niños que babean y respiran por la boca. El masaje en la cara es una buena estimulación oral.

6.- En la espalda, no dar masaje en contra del sentido del vello.

7.- Si el niño tiene alguna desviación o canal de derivación, aplicar el masaje alrededor de la zona y consultar con el fisioterapeuta sobre la presión que puede ejercerse. Si ha habido alguna intervención quirúrgica, no aplicar el masaje directamente sobre la zona, sino en otra zona del cuerpo.

8.- Posición: colocar debajo de la cabeza un cojín para que la cabeza esté centrada. Las caderas abiertas y las rodillas flexionadas, los brazos relajados a los lados.

2.3 RECHAZO DEL TACTO.

Los niños con varias disfunciones pueden rechazar el tacto. Estos niños son extremadamente sensibles a la estimulación, por lo que con ellos especialmente es más importante el respeto a su ritmo.

Algunos autores y experiencias afirman que las presiones profundas y los movimientos firmes son efectivos para que el niño acepte mejor el masaje. También ayudan los baños calientes y las fricciones con una toalla antes del masaje.

3.- NIÑOS CON SÍNDROME DE DOWN.

Con los niños con Síndrome de Down puede aplicarse la técnica de Vimala Schneider explicada en el capítulo anterior. Hay que tener en cuenta que los niños con Síndrome de Down son más propensos que los otros niños a desarrollar infecciones, neumonías, pérdidas de oído y problemas de corazón. Es necesario saber si el niño ha sido intervenido quirúrgicamente en alguna zona para no dar directamente masaje sobre esa zona. Es importante hablar al niño, contarle lo que estamos haciendo, utilizando movimientos suaves y los toques de relajación.

4.- NIÑOS CON DIFICULTADES VISUALES.

4.1 BENEFICIOS DEL MASAJE PARA NIÑOS CON DIFICULTADES VISUALES.

Los niños con dificultades visuales tienen una mayor necesidad de estimulación táctil para definir el mundo que les rodea, por eso el masaje infantil es muy beneficioso para estos niños.

Estudios con animales mostraron que los problemas de visión no producían efectos en el comportamiento afectivo de los mismos si recibían estimulación táctil. Animales ciegos privados además del contacto táctil, desarrollaban comportamientos hiperagresivos o pasivos.

Otros estudios muestran que los niños que viven en instituciones que son tomados en brazos durante 20 minutos diarios desarrollan antes una atención visual, lo que demuestra que ambos sistemas sensoriales están interconectados.

El masaje infantil con niños con dificultades visuales es beneficioso principalmente en dos aspectos:

1.- Ayuda a fortalecer el vínculo con el padre, madre o cuidadores. El contacto con la mirada es uno de los principales elementos de vinculación tanto entre padres e hijos como entre las personas en general, puesto que a través de la mirada conocemos al otro y recibimos de él el feedback necesario para relacionarnos.

El canal visual es el canal de relación que más desarrollan las personas que no tienen dificultades visuales. Y por tanto es el principal canal de comunicación y vinculación con los demás. Los niños con dificultades visuales tienen más posibilidades que los otros de tener problemas de vinculación con los demás, por lo que es interesante que los padres y madres, así como los educadores y cuidadores desarrollen otras vías de comunicación y vinculación con ellos. El tacto es la principal vía de vinculación con estos niños, puesto que ellos así aprenderán a conocer y moverse en el mundo, a través del tacto.

2.- El masaje diario a estos niños ayuda a establecer una buena imagen corporal. Esto es necesario para que el niño pueda orientarse y moverse en el espacio. Algunos niños con problemas de visión gatean y comienzan a andar más tarde. Algunos autores sugieren que esto puede ser porque el niño se resiste a permanecer tiempo boca abajo. El masaje diario en la espalda ayuda al niño a aceptar mejor esta posición y a relajar y fortalecer el cuello y la musculatura de la espalda.

4.2 SUGERENCIAS PARA EL MASAJE CON NIÑOS CON PROBLEMAS VISUALES:

1.- Con los bebés pequeños utilizar la “posición de cuna” o un soporte que proporcione al niño seguridad y calor. También con los niños más mayorcitos.

2.- Hablar al niño y explicar lo que se está haciendo y lo que viene después. Al principio y sobre todo con los bebés hasta los 6 meses, no utilizar música, sólo la voz y el tacto.

3.- Mantener un contacto muy cercano con el bebé y con el niño. Mantener la cara cerca del bebé y el niño, para que pueda él también tocar y responder con el tacto.

4.- Mantener siempre el contacto con las manos. Siempre debe hacer una mano que toque el cuerpo del niño.

5.- Cuidar la iluminación de la sala. La luz puede distraer a los niños que tengan algo de visión.

5.- MASAJE PARA NIÑOS CON PROBLEMAS AUDITIVOS

Los niños con problemas auditivos también precisan como los demás de contacto táctil para vincularse con el mundo. Estos niños necesitan que se les hable puesto que los sonidos en los primeros períodos de la vida ayudan a estimular las conexiones nerviosas entre el oído y el cerebro. Además, aunque el niño no pueda oir todo lo que se le dice, él captará lo que expresa el adulto con su mirada su cuerpo, sus movimientos…

Los niños que disponen de algún aparato para estimular la percepción sonora pueden permanecer con el aparato puesto a lo largo del masaje.

La infant Hearing Resource recomienda lo siguiente para estos niños: “Explícale al niño lo que estás pensando y sintiendo. A él le gusta oír hablar sobre aquello que produce alegría, tristeza, ansiedad, excitación. A partir de la forma en que lo coges o lo acaricias, él puede reconocer distintos sentimientos; puedes decirle los nombre de esos sentimientos. Así, cuando él los experimente, sabrá cómo llamarlos”.

SUGERENCIAS PARA EL MASAJE:

1.- Hablarle y explicarle mientras le das masaje.

2.- Mantener especialmente el contacto con la mirada.

3.- Imitar los sonidos del niño.

6.- OTRAS SITUACIONES ESPECIALES.

6.1 NIÑOS PREMATUROS O NIÑOS HOSPITALIZADOS.

Los bebés prematuros que han permanecido tiempo en el hospital pueden estar traumatizados y muy sensibles. Tanto ellos como sus padres, que se muestran en ocasiones asustadizos y temerosos por la seguridad de su bebé. Por lo tanto para los educadores que trabajan con estos niños es importante que reconozcan el miedo y las necesidades de estos padres y les transmitan confianza y profesionalidad para que puedan estar tranquilos y seguros de dejar a su hijo en buenas manos. A los niños es importante mostrarles afecto y calor con el tacto. Después de la estancia en el hospital el niño puede haber tenido la experiencia de que el contacto táctil era doloroso.

Suelen ser especialmente sensibles las zonas de brazos, pecho y pies. Especialmente si el niño ha estado conectado a sueros, monitores para el corazón, etc. Por lo tanto es recomendable comenzar a dar masaje por la espalda y las piernas.

6.2 NIÑOS CON ENFERMEDADES.

En los períodos de molestias y enfermedad el masaje es muy beneficioso para aliviar los síntomas. En casos de otras enfermedades específicas y más graves es interesante consultar con el pediatra antes de dar masaje.

A continuación se presentan algunos consejos para dar masaje en molestias y enfermedades leves:

- Para bajar la fiebre se recomienda humedecer las manos con agua caliente y no darlo con aceite. Tapar al niño con una toalla el resto de cuerpo. El objetivo es sacar el calor a la superficie del cuerpo.

- Para la congestión torácica: practicar los movimientos normales del pecho con aceite (eucalipto también viene bien).

- Para la congestión nasal: realizar el masaje facial, especialmente los movimientos de la zona de la nariz.

6.3 NIÑOS MALTRATADOS.

En general, los niños que han sufrido maltrato necesitan expresar su dolor y aprender a diferencias el contacto dañino del contacto sano. El masaje ayuda a los niños en general a diferenciar las relaciones y los contactos sanos de los insanos. Al establecer el vínculo y una relación con un niño de estas características es importante ofrecer pequeños toques de relajación y cuando el niño acepte el masaje proporcionarle con él calor y seguridad. El niño, a través del masaje, aprende a tener confianza en sí mismo y en el mundo y puede restablecer un vínculo de seguridad con el mundo.

Descaragar texto en archivo .pdf

AINARA LASUEN ELORZ

1.- Sarrera

Haur masajearen teknika Vimala Schneiderrek garatu zuen. Vimala Haur Masajearen nazioarteko elkartearen sortzailea da (IAIM-International asociation of infant masaje). 1973an Indiara bidaiatu zen eta han ezagutu zuen haurrentzako masajearen teknika. Orfanato baten lan egin zuen eta hango hezitzaileek haurrei masajea ematen ziotela antzeman zuen, lasaitzeko eta laztantzeko. Indian, bai haurrak bai helduak sendatzeko erabiltzen dituzte teknika hauek.

Indiar emakumeek masajea ematen zieten bere haurrei eta familiakideei ere bai; orfanatoan emakume nagusienak gazteei masajea eskeintzen zieten. Vimala malariaz gaixotu zen eta gauero emakume talde batek masajeak ematen zion gorputz osoan. Schneiderrek bere gorputzean masajearen onurak esperimentatu zituen eta pertsonen arteko kontaktuaren lasaitasunaz jabetu zen.

Ukimenak eta masajeak pertsonen arteko afektuzko loturak indartzen dituela konturatu zen eta munduan zehar teknika hauek zabaltzea erabaki zuen.

Geroztik masajearen teknikak irakasten dihardun du, nazioarteko elkartea sortuz, liburuak idatziz eta munduan zehar teknika hauek zabalduz.

2.- MASAJEA EGITEN HASI BAINO LEHEN

2.1 Zertarako balio du haur masajeak?

Masajearen teknikak seme-alabekin erabiltzen dituzten gurasoek ziurtatzen dutenez, masajearen bidez guraso-seme-alaben arteko afektuzko loturak hobetzen dira. Vimala Schneiderrek eta taldekideek 1984ean ikerketak egin zituzten: hospitalean zeuden 20 jaioberriei masajeak ematen zizkieten egunero. Ikerketa honen emaitzek zioten masajea jaso zuten jaioberriek pisu handiagoa zutela eta ekintzetan aktiboki parte hartzen zutela, masajea jaso ez zutenekin konparatuz.

Dallaseko Ruth Rice psikologoak 30 haur goiztiarrak bi taldetan banandu zituen. A taldeari haurrak zaintzeko teknika tradizionalak erakutsi zizkion. B taldeari haur masajearen teknikak erakutsi zizkion. 4 hilabete pasa zirenean, masajea jaso zituzten haurrek pisu gehiago zuten eta neurologikoki gehiago hazi ziren.

Haur masajeak haurren ongizatea sustatzen du:

1.- Azalaren sentikortasuna suspertzen du.

Zentsumen-organoen artean azalaren sentikortasuna hazten den lehenengo funtzioa da eta garrantzitsuena. Animaliekin egindako ikerketak diotenez laztanek oso eragin garrantzitsuak dituzte, nerbio sistema orekatzen dutelako eta gaixotasunen aurrean gorputza indartzen dutelako. Haurrekin egindako ikerketek diotenez, masajeak arnas-sistema, zirkulazioa, sistema-neurologikoa eta abarrekoak estimulatzen ditu.

2.- Haurra erlajatzen eta orekatzen laguntzen du.

Bizitzearen eta harremanak izatearen estresa, nekea, urduritasunak lasaitzen ditu. Haurrarentzako dena da berria eta interesgarria, baina hainbeste ikasteak tentsioan jartzen du haurra. Haur masajea ez da fisioterapia, erlajatzeko masajea baizik.

3.- Gurasoen eta seme-alaben arteko harremana indartzen du.

Gizakiak aldamenekoarekin loturak edukitzea behar du. Psikologoek eta ikertzaileek diote lotura afektiboak oso garrantzitsuak direla bai animalientzako baita gizakiarentzako ere bai. Konrad Lorenz-ek animalien afektuzko loturak aztertzen ditu eta John Bowlbyk gizakiaren loturak aztertu zituen, afektuzko teoria sortu zuelarik (atxikimenduaren teoria). Masajeek lotura hauek indartzen dituzte. Ukimena, begirada, bihotzaren taupadak dira haurrak amarengandik jasotzen dituen lehenengo seinaleak, jaiotzen denean. Hauek dira amarekin eta munduarekin loturak izateko eta indartzeko erabiliko dituen elementuak.

2.2 Zer da garrantzitsua masajea egin baino lehen?

a) Jaioberriekin has gaitezke, 3 astetik gorakoekin.

b) Errespetuz masajea egin: masajea eta ukimena oso gauza pertsonala dira. Oso garrantzitsua da adi egotea ea haurrak masajea onartzen duen edo ez. Masajearekin haurraren emozioak, erritmoa, momentua errespetatzen dugula esaten diogu, beraz, masajeari uko egiten dion momentuan masajea bukatuko dugu.

c) Helduaren erlajazioa: masajea hasi baino lehen gomendagarria da erlajatzea. Haurrari maitasuna eta lasaitasuna transmititu nahi badiogu garrantzitsua da gu ere bai lasai egotea. Gorputzarekin eta eskuekin transmititzen duguna, hitzez egiten duguna baino eragin handiagoa du. Horrexegaitik lasai egon behar dugu haurra ukitu baino lehen.

d) Erabiliko ditugun materialak: almendra goxoen olioa, toalla bat, mantak, erlajazio-musika.

2.3. Irakasleentzako iradokizunak.

Haurrentzako masajea guraso eta seme-alaben arteko komunikazioa hobetzeko balio du. Haurrak afektuzko loturak gurasoekin ditu lehenik. Haiekin du haurrak loturarik garrantzitsuenak eta apurtezinak, biologikoak direlako. Haurrak irakaslearekin lotura osasungarriak edukitzeko lehenengo irakaslearengan konfidantza eduki behar du. Hori lortzeko irakasleak jakin behar du zein den bere eginkizuna eta bere tokia haurra eta familiaren aurrean.

Haurrentzako masajea hezitzailea eta haurren arteko komunikazioa indartzeko erabil daiteke. Baina lehenengo gurasoei baimena eskatu behar zaie. Haurrak masajea onartuko du gurasoek zer den dakitenean eta baimena eman dutenean. Beraz, lehenengo gurasoei esan eta azaldu zertarako egingo den.

Eskolan egindako teknikak gurasoei erakustea oso egokia izango litzateke haiek ere etxean praktikan jar ditzaten teknika hauek.

3.- HAUR-MASAJERAKO TEKNIKAK

3.1 Oinak eta hankak.

Oinak eta hankak erlajatuz hasiko dugu masajea, munduarekin lehendabizi haien bidez komunikatzen baitelako. Oinetako eta hanketako masajea oso erlajantea da eta gustora jasotzen dute haurrek eskuen kontaktua.

Oinetan egindako masajeak, erreflejoak suspertzeko balio du bereziki. Hanketakoa, berriz, giharrak sendotzeko.

Hanketan bi motatako mugimenduak egingo ditugu:

1) Hustuketa: oinetatik aldakara eta aldakatik oinetara irristatzea. Zirkulazioa hobetzeko balio du, oinetan eta hanketatik bihotzerantz.

2) Konprimitu eta biratu: mugimendu honek giharren tonua indartzen du eta hankak erlajatzen ditu.

Oinak eta hankak erlajatzeko teknika:

1) Hindu hustuketa: esku batekin orkatila heldu eta beste eskuarekin aldakatik txorkatilera irristatu. Lehenengo hankaren kanpoaldetik egingo dugu txirrist eta gero barnetik. Goitik behera, aldakatik orkatilera.

2) Konprimitu eta biratu: ipurditik orkatilera, bi eskuekin azala biratu, esku bat alde batera eta bestea bestera.

3) Oinazpitik txirristatu: behatz lodiek txirrist egiten dute oinazpian, behatzetarantz.

4) Behatzetan masaia: behatzak banan banan masajeatu, biratzen.

5 ) Erreflexuak: behatz erakuslea oinazpian etzanda, bira egin, hatzamarretarantz. Bi lekuetan egiten da. Zubian eta behatzen ondo-ondoan.

6 ) Oinazpian ibili: Behatz lodiekin ibili, pausuz-pausu hatzamarretara heldu arte.

7 ) Oinbularrean txirristak: Behatz lodiekin txirrist egin, hatzamarretatik orkatilera.

8 ) Borobilak orkatiletan: Behatz lodiekin borobilak margoten ditugu orkatilen inguruan.

9 )  Suediar hustuketa: Hindu hustuketa bezalakoa da baina aldakatik orkatilera egin ordez, alderantziz egingo dugu mugimendua. Hau da, orkatiletik aldakara.

10) Hanka astindu/Agur esan. Hanka osoa esku bien artean eutsi eta tentsioa ateratzeko astindu pixka bat. Gero hanka erlajatu eta agur esan hankari.

11) Beste hankan egin masajea.

12) Bi eskuekin hanka biak ikutu eta ipurdia atzetik ikutu. Hankak gorputzarekin loturik daudela senti dezan.

3.2 Sabela.

Gorputzeko atal hau nahiko sensiblea da, beraz, adi egon behar dugu masajea gustoko duen edo ez. Gustoko ez duela adierazten duenean masajea utziko dugu eta hurrengo baten saiatuko gara.

Mugimendua hauek sistema dijestiboa suspertzen dute. Aireak, puxkerrak kanporatzen laguntzen dute, eta kolikoak erlajatzen dituzte baita idorreria ere.

Sabeleko mugimenduak zilborretik beherantza egingo dira eta eskumatik ezkerrera, erlojuaren norabidea jarraituz.

Sabeleko masaia-teknika:

1) Noria (Gurpil hidraulikoa): Esku biak sabelean jarriko ditugu (bat eskumara begira, bestea ezkerrera). Hasi mugitzen gurpil batek egiten duen mugimendua eginez.

2) Noria hankak altxatuz: esku batekin hanka biak eutsi eta belaunak tolestuz, beste eskuarekin gurpilaren mugimendu egin. Zilborretik sexu organoetarantz.

3) Liburua zabaldu: behatz lodiak zilborraren behean jarriko ditugu, sabelaren erdian. Mugidu bi behatzak sabelaren bi aldeetara, presio pixka bat eginez.

4) Eguzkia eta ilargia: ezkerreko eskuak zilborraren inguruan eguzki bat margotuko du (bi behatzetik), erlojuaren norabide jarraituz. Bi behatzak arratsaldeko seietan daudenean, eskubiko eskuak, hamaiketan hasita mugimendu zirkularra egingo du seiak arte, ilargia margotuz. Bi eskuek egiten dute mugimendu hau elkarrekin, gelditu gabe.

5) Maite zaitut: eskubiko eskuak haurraren sabelaren ezkerrean goitik behera I bat margotzen du; zilborraren goikaldean alderantzizko L margotzen du; azkenik aldrebez dagoen U bat margotzen da. Zilborraren inguruan.

6) Behatzetik ibili: zilborraren inguruan, behatz guztiekin ibili, erlojuaren norabidea jarraituz.

KOLIKOAK EDOETA AIREAK DAUDENEAN. MASAIA BEREZIA:

- Noria 6 aldiz.

- Bi belaunak eskuez eutsi, tolestu eta sabeleruntz bultzatu, mantendu pixka bat. Minutu erdia.

- Presioa askatu hanka biak astintzen eta erlajatzen.

- 6 aldiz Eguzkia eta ilargia.

- Bi belaunak eskuez eutsi, tolestu eta sabeleruntz bultzatu, mantendu pixka bat. Minutu erdia.

- Presioa askatu hanka biak astintzen eta erlajatzen.

3.3 Bularra eta besoak.

1) Liburua zabaldu. Bihotza. Esku biak haurraren bularrean jarri eta bi aldetara txirristatu. Bihotz bat margotu bularraren inguruan.

2) Tximeleta: Esternoian jarriko ditugu lau behatzak, bi esku bakoitzeko, eta hortik hasita Tximeletaren x margotuko dugu. Lehenengo bat, esternoitik hasita, bularretik txirristatuz sorbaldara heldu arte eta bizkarra ikutuz. Bueltatu lekura eta beste eskuarekin gauza bera.

3) Besapeak: Eskuarekin besapetik aldakara orraztu.

4) Hindu hustuketa besoan: Hanka egindako mugimendua baina besoan. Esku bat eskumuturra eutsi eta besteak sorbaldatik eskumuturrera txirrist egiten du. Lehenengo kanpotik eta gero barrendik.

5) Eskua zabaldu: eskuan egiten diogu masaia pixka bat.

6 ) Behatzetan masaia. Banan-banan, behatzak biratu.

7 ) Eskugainean masajea: Behatz lodiekin eskugainean txirrist egiten dugu, behatzetatik eskumuturrera.

8 ) Eskumuturrean borobilak: Hatzamar lodiekin eskumuturrean borobilak margotzen ditugu, erlojuaren norabidea jarraituz.

9 )  Suediar hustuketa: hankak egin dugun moduan, baina eskumuturretin sorbaldara.

10)  Besoa astindu. Agur esan: besotik azkenengo tentsioa askatzen dugu, besoa astinduz eta agur esanez. Beste besoa hartu eta masaje osoa egin.

3.4 Aurpegia.

Aurpegiko masaia onuragarria da aurpegian tentsi asko sortzen delako, negarrak, hortzak etabarrekoak direla eta.

1) Bekokian liburua zabaldu: behatz lodiak bekokiaren erdian jarri eta bi aldetara txirrist egin, biok batera. Bekokia osorik masaiatu.

2) Betazalak: Bekainen azpitik bi behatz lodiekin txirristatu. Biak batera.

3) Sudurra-Masailak: Sudurretik eta begiak azpitik txirrist egin masailetara heldu arte. Beti behatz lodiekin.

4) Irribarrea ezpainetan: Bibote erdian bi behatzak jarri eta txirrist egin bibotea margotuz, irribarrea eragiten, gorantza egin behar da mugimendua. Gauza bera baina ezpainaren azpian, beheko masailezurrean.

5) Masailezurrean borobilak, ahotik belarrietara: Ahotik hasita, borobilak margotu masailetan, belarrien inguruan eta berriro masailetan.

3.5 Bizkarra.

Bizkarrean egiten den masajea erlajanteena da. Horregatik haurrek oso gustora jasotzen dute masaje hau. Buruz bera etzanda egongo da haurra. Oso txikia bada, gure hanken gainean.

1) Atzera-aurrera: Bi eskuak zabalik, haurraren bizkarreko goikaldean jarriko ditugu, sorbaldetan. Esku biak hasiko dira mugitzen bat aurrera bestea atzera (plastilinazko txurrito bat egingo bagenu bezala), sorbaldatik ipurdira, ipurditik sorbaldara eta berriro ipurdira.

2) Zapaldu: esku bat ipurdian jarriko dugu, bestea sorbaldatik ipurdira, eskua zabalik bizkarra zapalduko du txirrist eginez.

3) Zapaldu lepotik orkatiletara: gauza bera, baina sorbaldatik orkatiletara.

4) Sorbaldak. Borobilak: lepoan eta sorbalan masaia egin.

5) Bizkarrezurraren inguruan hodeiak margotu: sorbaldetik hasita, bizkarrezurrean inguruan hodei haundi eta luze bat margotu.

6) Ipurmasaiak: ipurmasaiak masajeatu.

7) Eskua zabalik, gotik behera bizkarra orraztu: bizkarrari agur esateko, goitik hasita bizkarra orraztu. Lehenengo presio gehiago egin eta pixkanaka gutxiago egin, lazkantxo bat egin arte.

3.6 Luzaketak.

Masaje saioa bukatu baino lehen, ondo dago gorputza pixka bat luzatzea. Ariketa hauek dibertigarriak izaten dira umeentzako. 4-5 aldiz errepikatu ariketa bakoitza.

1) Besoak gurutzatu: haurraren besoak eskumuturretatik eutsi eta bi besoak gurutzatu, bularraren gainetik. Lehenengo alde batetik, gero zabaldu eta berriro gurutzatu beste aldetik.

2) Besoa eta hanka gurutzatu: eskuarekin besoa eutsi eta beste eskuarekin kontrako hanka. Biak gurutzatu, luzatu. Beste besoa eta hankarekin gauza bera egin.

3) Hanka biak gurutzatu: orkatiletik eutsi eta hanka biak gurutzatu, alde batetik eta bestetik.

4) Belaunak tolestu eta sabelera hurbildu: bi belaunak sabeleruntz bultzatu.

5) Belaunak tolestu eta sabelera hurbildu bizikleta eginez: gauza bera baina belaunak banan banan mugitu.

BIBLIOGRAFIA:

- Schneider, V. (2000). Masaje infantil. Barcelona. Médici.

KONPETENTZIETAN OINARRITUATAKO HEZKUNTZA EREDUA

Zertan datza, abantailak, arriskuak eta nola aplikatu.

Gaur egungo testuinguru historikoa etengabeko aldaketan dago, eta hezkuntzak, testuinguru horretatik eta horretarako hezitzen duen neurrian, aldaketa hauetara moldatu behar da.

1: SARRERA: Konpetentzien eredua.

90eko hamarkadararte konpetentzia kontzeptua formakuntza profesionala eta laboralean baino ez zen erabiltzen. Geroztik, aldiz, pixkanaka hezkuntzaren beste alorretara zabalduz joan da, herrialde askotan ikuspuntu nagusi bilakatuz. Erakunde internazional askok egindako ebaluazio konparatzaileetan kontzeptu hau erabili izanak eragin du, neurri batean, kontzeptuaren zabaltze hau.

Gauzak horrela, Kooperazio eta Garapen Ekonomikorako Erakundeak (OCDE) bere DeSeCo (2002) proiektuan “pertsonen bizitzarako eta gizartearen funtzionamendu egokirako funtsezko” konpetenzia batzuk aukeratu zituzten. Ondoren Eurpar Komisioak (2004) Gako Konpetentziak ezarri zituen bizitzan zeharko ikastearen erreferente bezala. Eta azkenik LOE legeak (2006) Lehen Hezkuntzarako eta Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzarako zortzi oinarrizko konpetentziak identifikatu zituen.

Hezkuntzako goi mailetan ere badaude europar gune unibertsitario amankomunean lanean dauden ekimenak, hala nola Bolonia Plana (1999) eta Tuning proiektua (2003)

1.1.- Zertan datza

Ikusi dugun bezala, konpetentzien eredua haize bolada bat bezala hedatu da hezkuntza maila eta alor ezberdinetara. Baina, zer ekarpen egiten du?, ba al dago bere hedatze handia bere baliogarritasunagatik babestua? Edo ikastetxeetako dokumentuetan aldaketa txiki bat baino eskatzen ez duen beste moda bat da?

Ezin dugu alde batera utzi irakaslegoaren parte batek etengabeko hezkuntza berrikuntzeekiko garatu duen nekea. Errealitate bat da. Baina polemika hauetatik haratago, azter dezagun ikuspuntu honek zer suposatzen duen, zer berrikuntza ekartzen dizkigun, egiten genituen ze gauza konfirmatzen dizkigun, zeintzuk diren planteatzen dizkigun erronkak eta non dauden bere arrisku eta mugak.

Kontzeptua:

Konpetentzia kontzeptu polisemikoa da, eta eredu honen oinarrizko mugarria izanda, bere gainean eraikitzen hasi baino lehen komenigarria da ondo zehaztea bere esanahia. Pertsona konpetenteak prestazearen esanahiarekin erabiltzean da, hau da, egunerokotasuneko egoeretan eskuhartzeko gai sentitzen direnak, bai arlo pertsonalean, bai sozial, akademiko eta profesionalean ere.

Europako Komisioaren (2004) arabera “Se considera que el término competencia se refiere a una combinación de destrezas, conocimientos, aptitudes y actitudes, y a la inclusión de la disposición para aprender, además del saber cómo. (…) Las competencias clave representan un paquete multifuncional y transferible de conocimientos, destrezas y actitudes que todos los individuos necesitan para su realización y desarrollo personal, inclusión y empleo”.

Definizio honek berarekin dakar bizitza guztian zehar garatzearen ideia. Ez da ikasle garaira mugatzen, baizik eta garapen pertsonalera begira dago. Konpetentzia bat beti garatu daiteke gehiago. Ez da dena ala ezer ez fenomeno bat, ezta eskala finito batekin neurtu daitekeen parametro bat. Horregatik konpetentziak neurtuko dituzten eskalak errelatiboak izan behar direla (adina, gaitasunaren araberakoa…).

Ikaskuntza esangurtsua:

Hau erabat berria ez bada ere, modelo honen beste mugarri bat da. Egoera-arazo baten aurrean konpetentea izateak eduki kontzeptualen (Jakin), prozedimentalen (Egiten jakin) eta jarrerazkoen (Izaten jakin) erabilpen trebea egitea suposatzen du. Hiru eduki mota hauek era konplexuan artikulatu egiten dira konpetentzia batetan. Eta esan bezala, konpetentzia egoera-arazo bati modu trebean erantzutea da, beraz, esan daiteke eduki prozedimentalek nolabaiteko nagusitasuna dutela, horiek bait dira beste biak konbinatzen dituztenak. Elkarrekintza konplexu honek ezagutzari ikuspuntu holistiko berritzailea ematen dio.

Honek esan nahi du jakiteak zentzua duela erabilgarria den heinean. Helburua ez da soilik propedeutikoa (ez da eduki batzuk bereganatzea hurrengo mailara pasa ahal izateko eta eduki konplexuagoak ikasi ahal izateko), baizik eta berez zentzua duela, eguneroko egoerei aurre egiteko balio duelako. Hau da, ikaskuntza esanguratsua izan behar da; ikaslea gai izan behar da gai bateko edukiak beste gaietara transferitzen, baita akademikoaz aparteko beste arloetara ere.

Esan dezakegu berritasuna ez dagoela ideian bertan, baizik eta ideia honi ematen zaion leku garrantzitsuan.

Testuingurua:

Konpetentziak ezin dira eskuratze eta aplikatze testuingurutik banandu, beraien funtzionaltasuna dela eta. Hau dela eta, testuinguru ezberdinetara malguki aplikatzeko trebezia behar da. Testuinguru batetik besterako transferentzia eman ahal izateko ikasleak gaitasun metakognitiboak garatu beharko ditu, hau da, ikasleek ikasi beharko dute nola ikasten duten, beraien erantzun eta ekintzen inguruan gogoeta egiten trebatu beharko dira. Ikaskuntza testuinguruan kokatzeak, bide batez, eskola antolamenduaz eta gelako metodologiaz hausnartzera gonbidatzen gaitu, baita ikaskuntza horien ebaluaketaz ere.

1.2.- Abantailak (edo aukerak):

Edozein ikuspuntu berriren lehenengo abantaila gure oraingo egitekoa optika berriarekin errebisatzeko aukera da. Zehatzago esanda, konpetentzien eredu honek eskolako hezkuntzaren oinarrizko alderdi konplexu bat begirada original eta iradokitzaile batekin ikusteko aukera ematen digu; hain zuzen ere edukien identifikazioa, hautaketa, antolaketa eta asmo hezitzailea errebisatzeko. Hau da, zer ikasten ahalegindu behar da ikaslea eta zer saiatu behar da irakasten irakaslegoa.

Beste abantaila garrantzitsu bat ezagutza mota ezberdinak integratzeko beharraren azpimarratzean datza. Giza ezagutzaren izaera psikologiko anitza onartzen da (datuak, kontzeptuak, habilidade praktikoak, motibazioa, jarrera…), eta ondorioz aniztasun hau kontutan hartu behar da ikaskuntza programatu eta ebaluatzerako orduan. Kasu honetan ere ez da berria ezagutzaren izaera anitzaren ideia, baizik eta mota ezberdinen mobilizazio eta erlazioan jarritako enfasia.

Beste aldetik, gai ezberdinetatik erreferentzia guneak konpartitzea –hau da, konpetentziak-, irakaslegoari eztabaida eta akordio maila bat eskatzen dio. Aukera bat da talde lana sustatzeko. Proiektu bateratuak jarri behar dira martxan eta baliabide didaktiko komunak banatu behar dira. Ikuspuntu honek koherentzia horizontal handiagoa eskatzen du, hots, mintegi eta ziklo ezberdinen arteko koordinazioa. Zentzu berean, oinarrizko konpetentzien inguruan adostutako helburuak familiei ere komunikatu beharko zaizkie.

Beraz, hezkuntza tradizionalak maneiatu izan duen ezagutza zatituaren ilusiotik ateratzeko aukera bat da. Bestela, zatitutako eta desartikulatutako ezagutzek ez digute gaur egungo errealitate konplexua bere hortan antzematen uzten. Eta gaur egungo arazoak disziplina anitzekoak, transbersalak, faktoreanitzak, nazioartekoak, globalak, planetarioak… dira.

1.3.- Arriskuak eta mugak:

Ezin dugu pentsatu ikuspuntu berri honetan panazea topatu dugunik. Hezkuntzaren arazoak berezko zailtasunak dira, eta horien berrikuspen eta saiestean oinarritzen da berrikuntza eta hobetzea. Arriskutsua litzateke eredu honen inplantatzearekin gure gaitz guztiak konponduko liratekela pentsatzea. Hala ere, arriskutsua ere bada eredu hau azaleko mailan baino ez aplikatzea, hau da, ikastetxeko dokumentuetan hiztegi hutsa sartzea inolako gogoetarik gabe. Horregatik, hausnarketa kritiko hori aberastearren, hona hemen arrisku horietako batzuk:

a) Estatu edo Europa mailan ezarritako erreferentzietan indar gehiegi jartzen badugu biztanleriraren globalizazio berdintzailerantz jo dezakegu. Honen kontrako antidotoa zentruen autonomian dago, zeinaren bidez ezagutza ezberdinak errealitate konkretu bakoitzera moldatu daitezkeen.

b) Arriskua omen dago oinarririk gabeko praktiketara jotzeko. Kontuz ibili behar gara, aplikagarriak diren ezagutzen sustatzean, ezagutzaren eta teoriaren berezko balioa ez ahazteko. Badira hainbat ezagutza, bereziki funtzionalak ez badira ere, XXI. mendeko gizarte aldakorrean kontzientziaz eta erantzukizunaz bizitzeko beharrezkoak direnak (ikusi Edgar Morin-en Los siete saberes necesarios para la educación del futuro).

c) Eredua irakasle bakoitzak bere kabuz aplikatzea. Eztabaida ez irekitzea eta moldatzea irakasle bakoitzaren irizpidean uztea arrisku bat da. Lehen esan dugun bezala, adostasun puntuak bilatzeak elkarrizketa, enpatia, asertibitatea, eskuzabaltasuna eta talde lana eskatzen du. Adostasuna behar da hala lehentasunen inguruan nola bitartekoen inguruan ere.

d) Ereduaren muga argi bat da administrazioaren partez zehaztasun falta. Tarte handiegia dago beraiek konpetentzien inguruan egindako proposamen orokorren eta gelako programazioaren artean. Zentru bakoitzak antolatu behar izatea bere kabuz maila eta gai bakoitzean landuko diren konpetentziak lan mardula da. (ikusi ZABALA, A. (2009): “Desarrollo curricular de las competencias básicas. El ámbito común o de tutoría”. Aula de Innovación Educativa, num. 180, pp. 20-25.)

1.4.- Nola aplikatu:

Beraz, onartzen badugu oinarrizko konpetentziak kurrikulumean integratzea lan zaila eta beharrezkoa (derrigorrezkoa) dela, ikus dezagun autore batzuen proposamena konpetentzien arabera hezitzea zer den eta nola egiten den ikusteko.

Konpetenzien arabera heztea gelako aktibitateen bidez hiru hezkuntza-asmo nagusien alde egitea da, hau da, 3 Jakintzen eskuratzea sustatzea.

- “Burua” ondo erabili: IKASTEN jakin (Ezagutzaren formakuntza)

- “Bihotza” ondo erabili: IZATEN jakin (Jarreren garatzea)

- “Gorputza” ondo erabili: EGITEN jakin (Zehaztasun psikomotorea)

Ikasten JAKIN – “Burua” ondo erabili – Ezagutzaren Hezkuntza

Ø Honelako gaitasunak erabiltzea esan nahi du.

o Ezagutu (buruz ikasi)

o Ulertu (esanahia konprenitu)

o Aplikatu (arazoak ebatzi)

o Aztertu (osotasunaren zatien artean harremanak topatu)

o Sintetizatu (zerbait berria sortu: sormena)

o Ebaluatu (hipotesiak sortu eta benetazkoak diren frogatu)

Pentsatzearen eta errealitatea objetiboki ikertzearen habilidadean hobetzea da “burua” ondo erabiltzea. Hau da, dogma, aurreiritzi eta ilusioetatik aparte mantenduz.

Ø Nola ikasten da:

Eduki faktualak ikasteko, hala nola datuak, izenak, datak… helburua buruz ikasteko gaitasuna erabiltzea da, eta horretarako moduak errepikaketa ariketak erabiltzea eta edukion artean asoziazioak errazten dituen antolamendu esanguratsua erabiltzea dira.

Eduki kontzeptualek maila handiagoko bestelako gaitasunak erabiltzea eskatzen dute, hain konkretuki ikaskuntza esanguratsuaren oinarria diren aurreko ezagutzen aktibazioa, kontzeptuen aplikagarritasuna, eta haien arteko harremanak topatu.

Ø Nola ebaluatzen dira:

Ezagutza ebaluatzeko eduki faktual eta kontzeptualen artean ezberdindu behar dugu. Lehenengoen ikaskuntza galdera sinpleen edo froga objetiboen bitartez ebaluatu ahal izango dira. Eduki kontzeplualak, aldiz, kontzeptuen artean harremanak egitea eta aplikatzea eskatzen duten arazoen ebazpena moduko frogetan, ikasleak bere hitzetan definitzen dituen frogetan, zein klasean egiten duen kontzeptuon erabilera behatuz eta erregistratuz ebaluatuko dira.

IZATEN jakin- “Bihotza” ondo erabili – Jarreren Hezkuntza.

Ø Honelako gaitasunak erbiltzea esan nahi du.

o Ohartu (bere ekintzen ondorioen kontzientzia hartu)

o Bestearen tokian ipini (norberak besteaeren egoeran egonda sentituko lukeena imaginatu)

o Baloratu (zaintza, elkarbizitza eta errespetu baloreak bereganatzea)

o Antolatu (bi baloreen artean gatazka ematen denean lehentasuna ematen jakin)

o Konpromezua hartu (norbere baloreekin modu koherentean jokatzen ikasi)

Norberaren ongizate proiektua eta besteek ere berea garatu ahal izateko errespetuaren artean oreka topatzea da “bihotza” ondo erabiltzea.

Ø Nola ikasten da:

Jarrerak esperientzia bidez asimilatzen dira. Beraz, nahi ditugun jarrerak eskuratzea ahalbidetzen duten esperientziak planteatzeaz gain, irakaslegoa eredu bihurtu beharko da lana egiteko prestutasunean, harreman interpertsonaletan, jokabide arauetan, etb…

Ø Nola ebaluatzen da:

Jarrerak ebaluatzeko orduan zailtasun handi batekin egiten dugu topo, ezinezkoa baita hauen neurketa fidagarria egitea, eta are gutxiago ikasleak baldin badaki momento horretan justu behatuta izaten ari dela. Beraz, autoreen arabera jarreren erregistroa ahalik eta fidagarrien izateko ikasleen iritzi eta ekintzen behaketa sistematikoa egitea da aukerarik onena, posible den egoera guztietan. Odoren, ebaluaketa saioetan, bakoitzak jasotakoa konpartitu eta ebaluazioa adostu ahal izango delarik.

EGITEN jakin- Gorputza ondo erabili – Psikomotrizitate Hezkuntza

Ø Honelako gaitasunak erabiltzea esan nahi du:

o Mugimendua hauteman (nola dago gorputza jarrita)

o Mugimendu ekintza berri bat hauteman (zertan datzan sentitu)

o Saiakera eta akatsa (trebetasun falta izan arren praktikatu eta hortan jarraitu)

o Trebetasun motore berria beste batetan integratu konplexutasun eta prezisio handiagoko trebetasunak garatzen joateko.

o Ekintza automatikoki burutu (nahi delako eta trebetasunez burutzen da, baina pentsatu beharrik izan gabe)

Ekintza konkretuak zehaztasunez burutzeko automatismoak bereganatzea da “gorputza” ondo erabiltzea.

Ø Nola ikasten da:

Lehenik eta behin, esanguratsua eta funtzionala den egoera batetik abiatuta, adibide bezala balio duten ereduak aurkeztu behar dira. Beharrzkoa balitz, gaitasunak barnehartzen dituen ekintza konkretuen gaineko lan sistematikoa egin daiteke, zatika ikasteko. Prozesu guztia gradualki programatuta dago, hau da, lehenengo ereduak sinpleagoak izango dira. Ondoren beharrezkoa da ikasleek eredu horiek erabili eta pratktikatzea. Puntu honetan laguntzak eta praktika gidatuek (Vigotsky-ren garapen hurbileko zonan oinarrituta) geroz eta autonomia handiago uzten joango dira ikasten ari direnei. Eta amaieran ikasleek lan ekintza independienteak burutu beharko dituzte, beraien konpetentzia garatu eta azaldu ahal izateko.

Ø Nola ebaluatzen da:

Eduki prozedimentalak ebaluatzeko ikasle bakoitzaren behaketa sistematikoa egitea uzten diguten ekintza irekiak proposatu beharko ditugu. Honek, berriz ere, ikakuntzaren funtzionaltasuna nabarmentzen duen metodologian jartzen du enfasia. Beraz, kasuen analisia, proiektuen bidezko metodoa, simulazioak… eta horrelako metodoek garantiza hartzen dute bai irakaskuntza-ikaskuntza prozesua burutzeko, baita konpetentzien ebaluaketarako ere.

1.5.- Laburbilduz

Beraz, hemen azaldutako guztiarengatik ondorioztatu dezakegu berrikuntza bat proposatzen edo eskatzen duen eredu berri baten aurrean gaudela. Hala ere, berrikuntza hau ez da erabat berria. Izan ere, bere ezaugarrien azterketan ikusi ahal izan dugun bezala, proposatzen diren gauzetariko asko ezagunak ziren jada, eta aspaldi burutzen ziren.

Hala eta guztiz ere, irakaskuntza-ikaskuntza prozesuaren ulertzeko moduan errotiko aldaketa bat denez, eta prozesu hau izanda hezkuntzako ekintzeei zentzua ematen diona, egiten duguna errebisatu beharrean gaude.

Metodologiari dagokionez, proposamen kurrikular berriak hainbat lan egiteko modu balioztatzen ditu, beste batzuk zalantzan jartzen dituen aldi berean. Proposatutakoarekin koherentzia mantenduz, ikaskuntzaren ikuspuntu globala duten metodoak erabili behar dira, egoera konplexuetatik abiatuta arazoen azterketa egitea eta ondoren gai konkretuen ezagutzak erabiliz arazo egoera horiei erantzun bat bilatzea ahalbidetzen digutenak. Modu ezberdinean jokatuz ebatzi daitezkeen praktika irekiak izan behar dira.

Hein batean ere eskola antolamendua ere errebisatu behar dugu. Cantabriako Hezkuntza Delegaritzako Oinarrizko Konpetentzien Lan Taldeak proposatzen duen bezala: …implica modificaciones significativas en la organización general de los espacios y los tiempos, las normas de régimen interno, los criterios de uso de las instalaciones, la concepción y funcionamiento de la biblioteca escolar, las pautas para la participación del alumnado… . Zentzu honetan, koordinazioa, irakaslegoaren talde lana eta etengabeko prestakuntza ezinbestekoak dira.

Ildo beretik, indarrean jarraitzen du hezkuntza komunitatearen ideia. Komenigarria litzateke hezkuntza ez formaleko eta informaleko agenteek ze neurritan laguntzen duten konpetentzien eskuratzean. Konpetentzien inguruko hausnarketa familiei ere helarais behar zaie.

Beraz, bukatu dezakegu esanez berrikuntza hau, azaletik baino ez pasatzeko eta muinera iristeko, hezkuntza praktiketan oinarritu behar dela. Beheteik gora joan behar da, eta erakundeen lagunta eta ikerkuntza praktika hauekin eta praktika hauetarako lan egitea.

CONCEPTO

La resolución conjunta de problemas es un método para acometer mejoras y superar dificultades cooperativamente (hablando y pensando juntos). También es una actitud, una apuesta por entender las relaciones con los demás de una manera más inclusiva que exclusiva.
Esta actitud puede concretarse en tres principios:

• Estemos de acuerdo en que no tenemos que estar de acuerdo
• Cuando surgen diferencias entre nosotros, las mejores soluciones son las que resultan ventajosas para ambas partes
• Para conseguir eso hace falta crear un clima de escucha mutua, atención a las necesidades del otro y creatividad mental para encontrar soluciones originales. Las exigencias, descalificaciones y reproches no ayudan. Las peticiones, suge-rencias y propuestas, si. La herramienta básica será el diálogo (pensamiento conjunto, conocimiento adquirido entre dos)
• La mejor consigna: “O ganamos los dos o no hay trato”

Para una resolución conjunta, hace falta que la comunicación se componga de:

• Autenticidad: cada uno expresa con sencillez lo que piensa, lo que precisa, lo que está dispuesto a hacer y lo que no (alejándose de meras frases para que-dar bien con las que de hecho no va a comprometerse)
• Cuidado: se tiene en cuenta la dignidad de la otra persona, se procura que se sienta respetada y tenida en cuenta. Se evitan los juicios moralistas, las desca-lificaciones y los ataques al amor propio.

Un error frecuente a la hora de resolver diferencias con los demás es la actitud de imponer soluciones: cuando imponemos soluciones, encontramos por nosotros mismos lo que queremos que haga la otra persona y nos esforzamos en que acceda a lo que le pedimos (venderle la solución). La resolución conjunta, en lugar de imponer soluciones, se orienta al pensamiento conjunto. Es decir, detectamos el problema y lo ponemos a la vista de los implicados expresando nuestras necesidades, escuchando las suyas y proponiendo la búsqueda conjunta de buenas soluciones. Es todo un cam-bio de enfoque.  En resumen, la resolución conjunta de problemas es un proceso de diálogo por el que varias personas buscan alternativas frente a un problema con el fin de encon-trar soluciones que satisfagan a todas.

MÉTODO:
Paso 1: Plantee el problema que usted ve, en lugar de hacer peticiones o proponer soluciones, pida a la otra persona que exprese su punto de vista (Ejemplo: “Últimamente me encuentro con este problema ¿Puedes darme tu punto de vista en relación con esto?” o “Me gustaría que lo analizásemos juntos y ver si se puede hacer algo.”)

Paso 2: Escuche atentamente. Entérese de lo que concretamente esa persona nece-sita en relación con la situación que están analizando. Demuestre que escu-cha y haga un resumen de su aportación, centrando sobre todo la atención en lo que la otra persona necesita en relación con el tema de análisis.

Paso 3: Exprese con honestidad sus sentimientos y preocupaciones, así como sus necesidades. No confunda sus deseos con sus necesidades. Normalmente, los deseos (ejemplo, quiero un vaso de agua con hielo) son tan concretos que no dejan a la persona margen de maniobra (si no tiene agua, no la tie-ne). Sin embargo, una necesidad es más genérica y puede satisfacerse de varias formas (ejemplo: “Tengo sed, ¿Tienes algo fresco por ahí?). La ex-presión de necesidades levanta menos resistencias que la expresión de de-seos.

Paso 4:  Hagan una lista de alternativas. Anote todas (las suyas y las del otro) sin discutir ni descalificar ninguna. Exprímanse el cerebro para encontrar sali-das mutuamente aceptables.

Paso 5: Decidan qué sugerencias aceptan, cuales no son aceptables por parte de cualquiera de los dos y progresen hacia un compromiso de actuación por ambas partes.

LAS PALABRAS IMPRESCINDIBLES EN UNA RCP

Las 6 palabras más importantes:
“ADMITO QUE EL ERROR FUE MÍO”

Las 5 palabras más importantes:
“HAS HECHO UN BUEN TRABAJO”

Las 4 palabras más importantes
“¿CUÁL ES TU OPINIÓN?”

Las 3 palabras más importantes:
“HAZME ESTE FAVOR”

Las 2 palabras más importantes:
“MUCHAS GRACIAS”

La palabra más importante:
“NOSOTROS”

La palabra menos importante:
“YO”